Quiénes somos

SLAWA sp. z o.o. - Naszą misją jest zapewnienie najwyższej jakości usług transportowych, gwarantujących bezpieczeństwo i terminowość dostaw.

Póngase en contacto con nosotros

TEN-T - co to jest transeuropejska sieć transportowa

ten-t
2 de enero de 2025 Dominic No hay comentarios

TEN-T - co to jest transeuropejska sieć transportowa

TEN-T (Trans-European Transport Network), czyli transeuropejska sieć transportowa, to unijna polityka i sieć najważniejszych linii kolejowych, dróg, śródlądowych dróg wodnych, morskich szlaków żeglugi bliskiego zasięgu, portów, lotnisk i terminali w państwach UE. Jej zasady określa rozporządzenie (UE) 2024/1679, które ustala wspólne standardy dla tej infrastruktury i terminy jej ukończenia: 2030, 2040 i 2050.

Co to jest sieć TEN-T?

Sieć TEN-T to nie jedna inwestycja, tylko wspólna mapa infrastruktury, którą państwa UE rozbudowują według tych samych wymagań. Chodzi o to, żeby pociąg, ciężarówka czy statek mogły przejechać przez kilka krajów bez "wąskich gardeł": brakujących odcinków, różnych systemów sterowania ruchem kolejowym czy dróg o niższym standardzie na granicy.

Sieć łączy tzw. węzły: miasta (węzły miejskie), porty morskie i śródlądowe, lotniska oraz terminale przeładunkowe. Unia współfinansuje inwestycje leżące na tej sieci, głównie z instrumentu "Łącząc Europę" (CEF).

Transeuropejska sieć transportowa TEN-T - drogi, koleje i porty w Unii Europejskiej

Rozporządzenie (UE) 2024/1679 - co się zmieniło

Obecne zasady wprowadziło rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1679 z 13 czerwca 2024 r. w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej. Zostało opublikowane 28 czerwca 2024 r., weszło w życie 18 lipca 2024 r. i uchyliło wcześniejsze rozporządzenie (UE) nr 1315/2013.

Najważniejsze zmiany w porównaniu z poprzednimi wytycznymi:

  • dodano pośredni etap - rozszerzoną sieć bazową z terminem na 2040 r.,
  • połączono dawne korytarze sieci bazowej z kolejowymi korytarzami towarowymi w 9 europejskich korytarzy transportowych,
  • zaostrzono wymagania techniczne, m.in. dla kolei towarowej i dla dróg (parkingi dla kierowców ciężarówek),
  • węzły miejskie mają do końca 2027 r. przyjąć plan zrównoważonej mobilności miejskiej (SUMP),
  • po agresji Rosji na Ukrainę korytarze przedłużono w stronę Ukrainy i Mołdawii, a większą wagę zyskała mobilność wojskowa, czyli infrastruktura o podwójnym zastosowaniu: cywilnym i wojskowym.

Trzy warstwy sieci TEN-T i terminy

Warstwa Termin ukończenia Co obejmuje
Sieć bazowa (core network) 31 grudnia 2030 r. najważniejsze połączenia i węzły o największym znaczeniu dla UE
Rozszerzona sieć bazowa (extended core network) 31 grudnia 2040 r. kolejne połączenia o strategicznym znaczeniu, uzupełniające sieć bazową
Sieć kompleksowa (comprehensive network) 31 grudnia 2050 r. pozostała część sieci, zapewniająca dostęp do wszystkich regionów UE

Europejskie korytarze transportowe

Rozporządzenie 2024/1679 wyznacza 9 europejskich korytarzy transportowych. Służą one do koordynacji inwestycji w sieci bazowej i rozszerzonej bazowej, a każdy ma swojego europejskiego koordynatora.

Korytarz Czy przebiega przez Polskę
Atlantycki nie
Morze Bałtyckie - Morze Adriatyckie tak
Śródziemnomorski nie
Morze Północne - Morze Bałtyckie tak
Morze Bałtyckie - Morze Czarne - Morze Egejskie tak
Bałkany Zachodnie - Wschodnia część Morza Śródziemnego nie
Morze Północne - Ren - Morze Śródziemne nie
Ren - Dunaj nie
Skandynawia - Morze Śródziemne nie

Oprócz korytarzy Komisja Europejska wskazuje dwa priorytety horyzontalne: europejską przestrzeń morską (dawne "autostrady morskie") oraz ERTMS, czyli wspólny europejski system sterowania ruchem kolejowym.

TEN-T w Polsce

Przez Polskę przebiegają trzy europejskie korytarze transportowe:

  • Morze Bałtyckie - Morze Adriatyckie - łączy polskie porty (Gdańsk, Gdynia, Szczecin, Świnoujście) przez centralną i południową Polskę z portami nad Adriatykiem.
  • Morze Północne - Morze Bałtyckie - biegnie m.in. osią Berlin - Poznań - Warszawa w stronę państw bałtyckich; jego ważną częścią jest Rail Baltica.
  • Morze Bałtyckie - Morze Czarne - Morze Egejskie - nowy korytarz biegnący wzdłuż wschodniej granicy UE. W Polsce jego drogową osią jest Via Carpatia (droga ekspresowa S19), a do korytarza należy też odcinek Rail Baltica od granicy z Litwą do Białegostoku.

Za politykę TEN-T w Polsce odpowiada Ministerstwo Infrastruktury. To, czy dana droga lub linia kolejowa należy do sieci TEN-T, ma praktyczne znaczenie: od tego zależy m.in. możliwość dofinansowania z CEF i wymagania, które inwestycja musi spełnić.

Wymagania techniczne - co oznaczają dla transportu

Rozporządzenie ustala standardy, które infrastruktura ma osiągnąć w wyznaczonych terminach. Najczęściej omawiane:

Obszar Wymaganie
Kolej towarowa możliwość prowadzenia pociągów o długości 740 m
Kolej pasażerska minimalna prędkość linii 160 km/h dla pociągów pasażerskich na liniach sieci bazowej i rozszerzonej bazowej
Kolej - granice średni czas postoju pociągów towarowych na granicy między państwami nie powinien przekraczać 25 minut
Drogi bezpieczne i chronione parkingi dla ciężarówek średnio nie rzadziej niż co 150 km w sieci bazowej i rozszerzonej bazowej
Drogi osobne jezdnie dla każdego kierunku ruchu, rozdzielone pasem dzielącym
Lotniska duże lotniska (ponad 12 mln pasażerów rocznie) mają mieć połączenie kolejowe do końca 2040 r.

Dla firm przewozowych, także tych jeżdżących busami i autami dostawczymi, najbardziej odczuwalne są lepsze drogi tranzytowe i krótszy czas przejazdu przez granice. Rozwój kolei i żeglugi ma z kolei przejąć część długodystansowych przewozów masowych.

Finansowanie TEN-T

Głównym unijnym źródłem pieniędzy na sieć TEN-T jest instrument "Łącząc Europę" (Connecting Europe Facility, CEF). W latach 2021-2027 jego część transportowa ma budżet ok. 25,8 mld euro. Konkursy prowadzi agencja wykonawcza CINEA. Inwestycje TEN-T są też finansowane z funduszy spójności, budżetów krajowych oraz kredytów, m.in. z Europejskiego Banku Inwestycyjnego.

Jeśli wozisz towar po Polsce i Europie i potrzebujesz przewozu busem bez przeładunków - zobacz transporte internacional SLAWA.

Najczęstsze pytania

Co to jest TEN-T?

TEN-T to transeuropejska sieć transportowa - unijna sieć najważniejszych dróg, linii kolejowych, dróg wodnych, portów, lotnisk i terminali, rozwijana według wspólnych standardów. Jej zasady określa rozporządzenie (UE) 2024/1679.

Jakie rozporządzenie reguluje sieć TEN-T?

Rozporządzenie (UE) 2024/1679 z 13 czerwca 2024 r., które weszło w życie 18 lipca 2024 r. Zastąpiło ono rozporządzenie (UE) nr 1315/2013.

Ile jest korytarzy TEN-T?

Jest 9 europejskich korytarzy transportowych. Przez Polskę przebiegają trzy: Bałtyk - Adriatyk, Morze Północne - Bałtyk oraz Bałtyk - Morze Czarne - Morze Egejskie.

Do kiedy ma powstać sieć TEN-T?

Sieć bazowa do końca 2030 r., rozszerzona sieć bazowa do końca 2040 r., a sieć kompleksowa do końca 2050 r.

Czy Via Carpatia należy do TEN-T?

Tak. Via Carpatia, w Polsce droga ekspresowa S19, jest osią drogową korytarza Morze Bałtyckie - Morze Czarne - Morze Egejskie.

Zapytaj o bezpłatną wycenę

Odpowiadamy w dniu roboczym. Bez zobowiązań.

PIB ISO OCP: 1 millón de euros Śledzenie GPS

Presupuesto de transporte gratuito

Odpowiadamy w dniu roboczym.
Sin compromiso.

Enviar consulta +48 733 806 806
PIB · ISO · OCP: 1 millón de euros · Śledzenie GPS
  • Lunes
    8:00 - 16:00
  • Martes
    8:00 - 16:00
  • Miércoles
    8:00 - 16:00
  • Jueves
    8:00 - 16:00
  • Viernes
    8:00 - 16:00
  • Sábado
    Cerrado
  • Domingo
    Cerrado
Especialista disponible +48 733 806 806