Om oss

SLAWA sp. z o.o. - Naszą misją jest zapewnienie najwyższej jakości usług transportowych, gwarantujących bezpieczeństwo i terminowość dostaw.

Kontakt oss

CIM - co to jest międzynarodowy kolejowy list przewozowy?

CIM

CIM - co to jest międzynarodowy kolejowy list przewozowy?

CIM to międzynarodowy kolejowy list przewozowy, czyli dokument potwierdzający zawarcie umowy przewozu towarów koleją między co najmniej dwoma państwami. Jego zasady określają Przepisy ujednolicone CIM - załącznik B do konwencji COTIF o międzynarodowym przewozie kolejami. List CIM podpisują nadawca i przewoźnik, a dokument jedzie razem z towarem do odbiorcy.

CIM - co to znaczy?

Skrót CIM pochodzi od francuskiej nazwy przepisów o umowie międzynarodowego przewozu towarów koleją. Dziś obowiązują one jako "Uniform Rules concerning the Contract of International Carriage of Goods by Rail (CIM)", czyli Przepisy ujednolicone CIM, stanowiące załącznik B do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF). W praktyce słowem "CIM" określa się zarówno same przepisy, jak i list przewozowy wystawiany na ich podstawie.

Konwencją COTIF zarządza Międzyrządowa Organizacja Międzynarodowych Przewozów Kolejami (OTIF) z siedzibą w Bernie. Według OTIF organizacja ma 51 państw członkowskich i jednego członka stowarzyszonego. Polska należy do OTIF, więc przepisy CIM obowiązują w przewozach kolejowych z Polski do większości krajów Europy.

Uwaga na inne znaczenia: w produkcji CIM oznacza też "Computer Integrated Manufacturing" (wytwarzanie wspomagane komputerowo). W logistyce i transporcie skrót prawie zawsze dotyczy kolejowego listu przewozowego.

Kiedy stosuje się list przewozowy CIM?

Zgodnie z art. 1 Przepisów CIM stosuje się je do każdej odpłatnej umowy przewozu towarów koleją, jeśli miejsce przyjęcia towaru i miejsce dostawy leżą w dwóch różnych państwach członkowskich COTIF. Nie ma znaczenia siedziba ani obywatelstwo stron umowy.

Przepisy CIM mogą też objąć przewóz do państwa spoza COTIF, jeśli przynajmniej jedno z państw jest członkiem, a strony umowy uzgodnią, że umowa podlega CIM. Jeśli w ramach jednej umowy do przewozu kolejowego dochodzi uzupełniający odcinek drogowy lub śródlądowy w ruchu wewnętrznym jednego państwa, cały przewóz nadal podlega CIM.

Czy list przewozowy CIM jest obowiązkowy?

Art. 6 Przepisów CIM mówi, że umowa przewozu musi być potwierdzona listem przewozowym według jednolitego wzoru. Jednocześnie brak, nieprawidłowość lub zgubienie listu nie unieważnia umowy - ta nadal istnieje i podlega przepisom CIM. List wystawia się dla każdej przesyłki i, jeśli strony nie umówią się inaczej, jeden list nie może dotyczyć więcej niż jednego wagonu.

W przewozach na obszarze celnym Unii Europejskiej lub na obszarze wspólnej procedury tranzytowej każda przesyłka musi mieć list przewozowy spełniający wymogi art. 7. List CIM nie jest papierem wartościowym - przepisy wprost mówią, że nie działa jak konosament (bill of lading).

Co zawiera list przewozowy CIM?

Art. 7 Przepisów CIM wymienia dane, które muszą się znaleźć w każdym liście. Najważniejsze z nich zebraliśmy w tabeli.

Grupa danych Co trzeba wpisać
Strony umowy Nazwa i adres nadawcy, odbiorcy oraz przewoźnika, który zawarł umowę (i podmiotu, któremu faktycznie wydano towar, jeśli to nie ten przewoźnik)
Miejsca i daty Miejsce i dzień wystawienia listu, miejsce i dzień przyjęcia towaru, miejsce dostawy
Towar Rodzaj towaru i sposób opakowania, liczba sztuk i oznaczenia, masa brutto lub inna ilość; dla towarów niebezpiecznych opis zgodny z regulaminem RID
Wagon i jednostki Numer wagonu (przy przesyłkach wagonowych), numer pojazdu kolejowego nadanego jako towar, dane jednostki intermodalnej
Dokumenty Wykaz dokumentów wymaganych przez urzędy celne lub inne organy, dołączonych do listu
Kostnader Koszty przewozu, które ma zapłacić odbiorca
Klauzula CIM Oświadczenie, że przewóz podlega Przepisom ujednoliconym CIM

Gdy ma to zastosowanie, list zawiera też m.in.: koszty, które pokrywa nadawca, kwotę pobrania, zadeklarowaną wartość towaru, uzgodniony termin dostawy i drogę przewozu oraz liczbę i opis plomb nałożonych przez nadawcę. Strony mogą dopisać inne informacje, które uznają za przydatne.

Egzemplarze listu i wersja elektroniczna

Papierowy list CIM składa się z pięciu kart. Oryginał jedzie z towarem i trafia do odbiorcy, a nadawca dostaje wtórnik (duplikat), na którym przewoźnik potwierdza przyjęcie towaru do przewozu. Pozostałe karty służą do rozliczeń między przewoźnikami i do zawiadomienia o przybyciu przesyłki.

Wzór listu ustalają międzynarodowe stowarzyszenia przewoźników. W praktyce instrukcję wypełniania (GLV-CIM) wydaje Międzynarodowy Komitet Transportu Kolejowego (CIT), a formularze i przepisy wykonawcze udostępniają przewoźnicy kolejowi, w Polsce np. PKP CARGO. Art. 6 § 9 dopuszcza też list i wtórnik w formie elektronicznej, jeśli taki zapis ma tę samą wartość dowodową co papier.

Odpowiedzialność przewoźnika według CIM

List CIM jest dowodem zawarcia umowy, jej warunków i przyjęcia towaru przez przewoźnika (art. 12). Jeśli ładunek załadował przewoźnik, list jest też dowodem stanu towaru i opakowania oraz liczby sztuk i masy wpisanych w dokumencie.

Kwestia Zasada w Przepisach CIM
Termin dostawy (brak umowy stron), przesyłki wagonowe 12 godzin na nadanie + 24 godziny za każde rozpoczęte 400 km
Termin dostawy, przesyłki mniejsze niż wagonowe 24 godziny na nadanie + 24 godziny za każde rozpoczęte 200 km
Limit odszkodowania za utratę towaru 17 jednostek rozrachunkowych (SDR) za kilogram brakującej masy brutto
Przekroczenie terminu dostawy Odszkodowanie maksymalnie do czterokrotności przewoźnego
Przedawnienie roszczeń Co do zasady 1 rok, w niektórych przypadkach (np. umyślne działanie) 2 lata

Jednostką rozrachunkową w COTIF jest specjalne prawo ciągnienia (SDR) Międzynarodowego Funduszu Walutowego. Przewoźnik może wydłużyć terminy dostawy m.in. przy przewozie liniami o innym rozstawie torów lub z odcinkiem morskim, ale musi to podać w swoich ogólnych warunkach.

CIM a SMGS - czym się różnią?

SMGS to umowa o międzynarodowej kolejowej komunikacji towarowej, przygotowana przez Organizację Współpracy Kolei (OSŻD), która obowiązuje od 1 listopada 1951 r. Stosują ją głównie koleje państw dawnego ZSRR, Azji i części Europy Wschodniej. Na jej podstawie wystawia się list przewozowy SMGS. CIM i SMGS to dwa odrębne systemy prawne, z innymi zasadami odpowiedzialności i innymi formularzami.

Na styku obu systemów, np. w przewozach z Chin, Kazachstanu czy Ukrainy do UE, stosuje się wspólny list przewozowy CIM/SMGS, opracowany przez CIT i OSŻD. Dzięki niemu nie trzeba na granicy wystawiać nowego dokumentu. Według polskiej administracji celnej po stronie CIM taki list traktuje się jak zwykły list CIM, a po stronie SMGS - jak list SMGS. Sam list SMGS z zasady nie może służyć w UE jako zgłoszenie tranzytowe.

CIM a CMR

CIM dotyczy przewozu koleją, a CMR - międzynarodowego przewozu drogowego (Konwencja genewska z 1956 r.). Oba dokumenty pełnią podobną funkcję: potwierdzają umowę przewozu i przyjęcie towaru. Różnią się m.in. limitem odpowiedzialności przewoźnika: w CIM jest to 17 SDR za kilogram, w CMR 8,33 SDR za kilogram masy brutto. Więcej o drogowym liście przewozowym przeczytasz w artykule CMR - międzynarodowy list przewozowy.

CIM SMGS CMR
Rodzaj transportu Kolejowy Kolejowy Drogowy
Podstawa prawna COTIF, załącznik B Umowa SMGS (OSŻD) Konwencja CMR
Główny obszar Europa, Bliski Wschód, Afryka Północna Kraje byłego ZSRR, Azja, część Europy Wschodniej Europa i inne państwa-strony konwencji
Limit odpowiedzialności za utratę 17 SDR/kg Własne zasady umowy SMGS 8,33 SDR/kg

Jeśli zamiast koleją chcesz wysłać mniejszy ładunek drogą - busem do 3,5 t, w Polsce lub za granicę - zobacz nasz internasjonal transport lub spedisjonstjenester.

Najczęstsze pytania

Kto wystawia list przewozowy CIM?

List wypełnia nadawca (dane o towarze, odbiorcy, dokumentach), a podpisują go nadawca i przewoźnik. Przewoźnik potwierdza przyjęcie towaru na wtórniku i oddaje go nadawcy.

Czy bez listu CIM umowa przewozu jest ważna?

Tak. Według art. 6 Przepisów CIM brak, nieprawidłowość lub utrata listu nie wpływa na istnienie ani ważność umowy, która dalej podlega CIM.

Gdzie znaleźć wzór listu przewozowego CIM?

Wzór i instrukcję wypełniania (GLV-CIM) publikuje Międzynarodowy Komitet Transportu Kolejowego (CIT). Formularz i przepisy wykonawcze udostępnia też przewoźnik kolejowy, z którym zawierasz umowę.

Czym różni się list CIM od SMGS?

Wynikają z innych umów międzynarodowych: CIM z COTIF, SMGS z umowy OSŻD. Na trasach łączących oba systemy używa się wspólnego listu CIM/SMGS.

Czy listem CIM można przewozić towary niebezpieczne?

Tak, ale w liście trzeba podać opis towaru zgodny z regulaminem RID (międzynarodowy przewóz kolejami towarów niebezpiecznych), a przesyłka musi spełniać wymagania tego regulaminu.

Zapytaj o bezpłatną wycenę

Odpowiadamy w dniu roboczym. Bez zobowiązań.

BNP ISO OCP 1 million € GPS-sporing
Spesialist tilgjengelig +48 733 806 806